Εξώφυλλο & Δελτίο τύπου

1η Έκδοση: Μάιος 2026

Σειρά: Τα αειθαλή

Κι όσο ζυγώναμε τον εχθρό, όσο το νιώθαμε που σίμωνεν η άγριαν ώρα, τόσο λαχτάριζαν και καίγανε τα σωθικά, πέτρωνε μέσα μας η καρδιά και σκλήραινε σαν το ξύλο η πέτσα μας κι ήτανε κείνη την ώρα σα να μην είχε ποτέ γελάσει τ’ αχείλι μας, σα να μην την άγγιξε ποτέ την καρδιά μας μαλακοσύνη και αγάπη. Τούτες τις στιγμές οι αγάπες όλες, τα ιερά και τ’ απόκρυφα όλα, και μάνες και πατέρες κι αγαπητικές, όνειρα και θύμησες, πάθια κι εγωισμοί, φόβοι και παλικαροσύνες έρχονται κι αραδιάζονται σε μια γραμμή, σε μια τεντωμένη πύρινη γραμμή που ξεκινάει από την άκρια του ντουφεκιού και τρυπώνει ίσα στην καρδιά του αντίπαλου.

Η συλλογή διηγημάτων Αρματωμένα χρόνια του Μήτσου Αλεξανδρόπουλου εκδόθηκε το 1955 από τις Πολιτικές και Λογοτεχνικές Εκδόσεις (ΠΛΕ), εκδοτικό οργανισμό του ΚΚΕ κατά την περίοδο 1954-1968. Περιλαμβάνουν δέκα διηγήματα στα οποία ζωντανεύει με εξαιρετική περιγραφική δεινότητα η ιστορία της αντάρτικης ζωής με τις επικές, εξιδανικευμένες συχνά στιγμές της, τις τεράστιες δυσκολίες και την ισχυρή θέληση των μαχητών να τις υπερβούν. Ένα ιδιότυπο χρονικό μιας γενιάς που πρόσφερε τα νιάτα της και τη ζωή της για τις αξίες της ξετυλίγεται μπροστά μας με τη συμβολή ενός πανεπόπτη αφηγητή, που συχνά υπάρχει ως πρόσωπο. Κάποια διηγήματα ο Αλεξανδρόπουλος τα έγραψε πάνω στα βουνά, σύμφωνα με πληροφορίες της συντρόφου του Σόνιας Ιλίνσκαγια, λειτουργώντας με τους όρους της λογοτεχνικής μυθοπλασίας, σε κάποιο βαθμό ως υπεύθυνος φορέας δημόσιας ιστορίας, χάρη στη βιωματική μνήμη που τον συντροφεύει μόνιμα. Τα διηγήματα γραμμένα εν θερμώ, ως άμεση ανταπόκριση στον παραλογισμό του Εμφυλίου που διαδέχτηκε τη φασιστική κατοχή, αποκτούν άτυπο χαρακτήρα μαρτυρίας.

Τα Αρματωμένα χρόνια είναι ένα βιβλίο μνήμης που αναδεικνύει τη σύνθετη, πολύσημη και συχνά αμφίσημη σχέση Ιστορίας, μικροϊστορίας, βιώματος και μαρτυρίας. Μια πολύτιμη προσθήκη στη σειρά Τα Αειθαλή των εκδόσεων Τόπος.

^{(τα στοιχεία έχουν αντληθεί από το επίμετρο της Μαρίας Ν. Ψάχου)}

«Πάντα όταν κάθομαι να γράψω μια σελίδα, αισθάνομαι ότι κάποια κρούστα σπάζω. Κάτι προσπαθώ να απελευθερώσω από κει μέσα, ένα πρόσωπο, μια συγκίνηση, μια σκέψη ή μια στάση ανθρώπινη. Κι αυτές εδώ οι αναφορές μου στην πολιτική αυτή την έννοια έχουν. Δεν κάνω ιστορία και μάλιστα πολιτική ιστορία. Αυτή είναι η κρούστα κι εγώ προσπαθώ, το κατά δύναμιν, να βρω αυτό που είναι από κάτω…»

_{Μήτσος Αλεξανδρόπουλος}

«Ένα βιβλίο για κάθε δοκιμαζόμενο, αγωνιζόμενο άνθρωπο που παλεύει συνειδητά ενάντια σε κάθε δυσκολία για να παραμείνει συνεπής στα πιστεύω του, αλλά και ένα πολύτιμο ψυχογράφημα μιας δύσκολης εποχής.»

_{Μαρία Ν. Ψάχου} 

Πάθη και πόθοι των ανταρτών της Εθνικής Αντίστασης
της Μαρίας Μοίρα

«Εδώ απάνου, στο βουνό, δεν πισωπατάει έτσι εύκολα ο χειμώνας. Παλεύει να κρατηθεί, πιάνει τις κορφές, ανοίγει πόλεμο με τις βροχές, στέλνει μπροστά τους μανιασμένους ανέμους του και τις βουνίσιες αντάρες, χτυπιέται με τ΄ αστροπελέκια».

(...) Και είναι σχεδόν μυστηριακός ο τρόπος που οι διηγήσεις του Μήτσου Αλεξανδρόπουλου, που δεν εξωραΐζουν και δεν εξιδανικεύουν τα αρματωμένα εκείνα δίσεκτα αιματοβαμμένα χρόνια, συγκινούν τον ορθολογιστή, ρεαλιστή και σκεπτικιστή αναγνώστη, που γνωρίζει τις περιπέτειες του σοβιετικού μοντέλου και της σοσιαλιστικής ιδεολογίας που ακολούθησαν. Είναι η δύναμη του βιωματικού λόγου και η διαύγεια της πολιτικής και ιδεολογικής ταυτότητας του συγγραφέα που τον παρασύρουν αδιόρατα και ανεπαίσθητα στο όραμα ενός καλύτερου κόσμου, στην ελπίδα πραγμάτωσης ενός ανώτερου σκοπού για το κοινό καλό, τη δικαιοσύνη, τη συντροφικότητα και την αλληλεγγύη. Κάνοντάς τον ανεπίγνωστα να συγκρίνει τη σημερινή αδυναμία αντίστασης και ανυπακοής στον παραλογισμό και την ιδιοτέλεια της εξουσίας και του καπιταλισμού. Να ζηλεύει σιωπηλά και ενδόμυχα το πάθος, το σθένος και τον ιδεαλισμό των αγώνων τους και να υποκλίνεται μυστικά στην περηφάνεια και το ηθικό μεγαλείο μιας γενιάς ατίθασης και ανυποχώρητης, που πίστεψε στο θαύμα και διεκδίκησε το ανέφικτο.

_{Μαρία Μοίρα, Bookpress, 18/9/2026}
^{Διαβάστε εδώ όλη βιβλιοπαρουσίαση} 

Η σειρά τα αειθαλή περιλαμβάνει μικρά σε έκταση αλλά μεγάλα ως προς το εκτόπισμά τους κείμενα της νεοελληνικής λογοτεχνίας που περιέπεσαν σε κατάσταση λήθης. Κείμενα κλασικά που η αειθαλής αξία τους επιτάσσει το ξαναδιάβασμά τους υπό το φως της εποχής μας.​

Στην ίδια σειρά κυκλοφορούν επίσης:

Στα βουνά του Εμφυλίου με σεβασμό στη μνήμη των απλών ανθρώπων
γράφει η Ιωάννα Φωτοπούλου, στην BookPress

(...) Η πρόσφατη επανέκδοση του βιβλίου από τις εκδόσεις Τόπος, στη σειρά «Τα Αειθαλή», δίνει την ευκαιρία σε μια νέα γενιά αναγνωστών να γνωρίσει ένα έργο που εξακολουθεί να διατηρεί τη λογοτεχνική και ιστορική του αξία κόντρα σε μια εποχή που επιθυμεί να θεωρεί το ζήτημα του Εμφυλίου λήξαν, με το επιχείρημα ότι η ενασχόληση μαζί του ανακινεί παλιές έριδες. Μια τέτοια αντίληψη, ωστόσο, παραγνωρίζει το γεγονός ότι τα ιστορικά τραύματα δεν εξαφανίζονται επειδή τα αποσιωπούμε, αντιθέτως είναι παρόντα και μας κατατρύχουν για να αναδυθούν αργά ή γρήγορα και πάλι, όπως συνέβη πρόσφατα με τα λείψανα των εκτελεσθέντων της περιόδου 1946-1954 στις Συκιές. (...)

Διαβάστε περισσότερα, εδώ
Ιωάννα Φωτοπούλου, Bookpress (25/6/26)